۸ اکتبر ۲۰۲۶- یک تیم تحقیقاتی به سرپرستی دکتر لی دا-یونگ و دکتر نان-هی کیم از بخش غدد درون‌ریز و متابولیسم (از گروه پزشکی داخلی، بیمارستان آنسان)، دکتر لی هون-جونگ از بخش روان‌پزشکی (بیمارستان آنام) و دکتر لی جونگ-بین از گروه علوم و مهندسی کامپیوتر (دانشگاه سان‌مون)، یافته‌هایی را اعلام کردند که نشان می‌دهد ریتم‌های شبانه‌روزی (ساعت بیولوژیک) ارتباط نزدیکی با کنترل قند خون در بیماران مبتلا به دیابت نوع ۲ دارند.

این پژوهش، رابطۀ میان ریتم‌های شبانه‌روزی و تغییرات قند خون را با استفاده از پایش مداوم قند خون (CGM) و حسگرهای پوشیدنی فعالیت بررسی کرد. تیم تحقیقاتی ۱۲۲ بیمار مبتلا به دیابت نوع ۲ را که بین سال‌های ۲۰۲۱ تا ۲۰۲۴ تحت درمان با انسولین در بیمارستان آنسان بودند، مورد مطالعه قرار داد. شرکت‌کنندگان به مدت ۱۰ روز از دستگاه‌های CGMو حسگرهای پوشیدنی فعالیت استفاده کردند. این تیم داده‌های مربوط به ریتم‌های شبانه‌روزی آن‌ها، شامل تغییرات قند خون، زمان خواب، سطح فعالیت بدنی و ضربان قلب را جمع‌آوری کرد. این مقاله در نشریه متابولیسم (Metabolism) منتشر شده است.

تحلیل‌ها نشان داد که 46.3 درصد از بیماران در گروهی که پایدارترین ریتم‌های شبانه‌روزی را داشتند، به اهداف مدیریت قند خون خود دست یافتند. این نرخ تقریباً 2.3 برابر بیشتر از نرخ گروهی بود که کمترین پایداری ریتم را داشتند (20.0 درصد). حتی پس از در نظر گرفتن عواملی مانند سن، شاخص توده بدنی (BMI) و هموگلوبین ای‌وان‌سی (HbA1c)، پایداری بیشتر ریتم‌های شبانه‌روزی با احتمال بالاتری برای دستیابی به اهداف مدیریت قند خون همراه بود.

همبستگی بین فعالیت و مدیریت قند خون نیز بسته به زمان روز متفاوت بود. تیم تحقیقاتی روز را به چهار بازه تقسیم کرد: اوایل صبح (نیمه‌شب تا ۶ صبح)، صبح (۶ صبح تا ظهر)، بعدازظهر (ظهر تا ۶ عصر) و شب (۶ عصر تا نیمه‌شب) تا رابطه بین تعداد قدم‌ها و شاخص‌های قند خون در هر دوره را تحلیل کند. نتایج نشان‌دهنده قوی‌ترین همبستگی بین فعالیت در بعدازظهر و شاخص‌های مدیریت قند خون بود. بیمارانی که در بعدازظهر فعالیت بیشتری داشتند، زمان بیشتری را در محدوده هدف قند خون می گذراندند و نوسانات قند خون کمتری نشان دادند.

خواب نیز ارتباط نزدیکی با مدیریت قند خون داشت. بیمارانی که خواب کافی داشتند، با خطر کمتر افت قند خون (هیپوگلیسمی) و نوسانات کوچک‌تر در قند خون مواجه بودند. دکتر لی دا-یونگ، گفت: «روش‌های مرسوم مدیریت دیابت بر رژیم غذایی، ورزش و دارو متمرکز بود. اما این پژوهش نشان داد که ما باید به مدیریت ساعت بیولوژیک نیز توجه کنیم. حفظ ریتم‌های منظم و پایدار در سبک زندگی می‌تواند به مدیریت سطوح قند خون کمک کند.»

وی افزود: «اکنون که ارتباط بین ساعت بیولوژیک و مدیریت قند خون را تأیید کرده‌ایم، مطالعه‌ای تکمیلی برای بررسی این موضوع انجام خواهیم داد که آیا مداخله فعال در سبک زندگی بیماران برای تنظیم ساعت بیولوژیک، سطوح واقعی قند خون آن‌ها را بهبود می‌بخشد یا خیر. علاوه بر این، قصد داریم رابطه بین ساعت بیولوژیک و عوارض مختلف دیابت مانند بیماری کلیوی و رتینوپاتی دیابتی را نیز بررسی کنیم.»

منبع:

https://medicalxpress.com/news/2026-10-daily-rhythms-blood-sugar-diabetes.html